Pater Piet en de Sosjale Joenit

In de zeventiger jaren van de vorige eeuw was Pater Piet in Den Haag een bekende verschijning. Net als Zuster van der Mast behoorde hij tot de meer ‘progressieve’ katholieke geestelijken. Zij trokken zich vooral het lot aan van jongeren met problemen én van jongeren die daar wat aan wilden doen.

Zuster van der Mast, onder katholieken beter bekend als Zuster Hyacinta, startte in een kraakpand aan de Fagelstraat een opvang voor weggelopen en dakloze jongeren. Pater Piet deed aanvankelijk iets dergelijks met zijn eigen Stichting Let It Be, maar wierp zich al snel op de ondersteuning van initiatieven van jongeren zélf. Hij deed mee aan acties van jonge krakers tegen de leegstand in de stad. En hij steunde met woord en daad de Experimentele Maatschappij (EM). Dat was een verzameling jongeren die op drie fronten actief was: een groep hield zich bezig met een culturele activiteiten voor de jeugd, vooral met muziek, dat werd het Paard van Troje; een tweede groep hield zich bezig met werk, dat was de Stichting Werkverschaffing Experimentele Maatschappij (SWEM) en de derde groep zorgde voor alternatieve hulpverlening voor jongeren met problemen thuis en in tehuizen (weglopers), of met problemen op school of met bijvoorbeeld drugs, dat werd de Sosjale Joenit EM.

De Sosjale Joenit betrok een pand aan het Westeinde 46. Daar maakte ik kennis met Pater Piet. In 1974, na 18 maanden militaire dienstplicht, werd ik aangenomen als medewerker van de Joenit. De vrije en actieve sfeer trokken me aan en met mijn Sociale Academie-achtergrond had ik er ook iets te brengen.

Tranen
Een onderdeel van de open mentaliteit van de Joenit was de toegankelijkheid van de plenaire vergadering. Wekelijks vond in de avonduren zo’n plenaire vergadering plaats om de dagelijkse gang van zaken en het beleid te bespreken. Die ‘pleno’ was volkomen openbaar en elke week schoven ongeveer 25 mensen aan tafel. Hulpverleners, hulpvragers, geïnteresseerden en… Pater Piet. Iedereen was welkom, het was 1974.

Pater Piet stelde zich bescheiden op. Hij zei niet veel. Maar hij was er altijd. Totdat tijdens een pleno één van de aanwezigen opmerkte dat volgens hem Pater Piet alleen maar meedeed om zieltjes voor de rooms-katholieke kerk te winnen. Pater Piet nam zijn hoofd in zijn handen en barstte in tranen uit. Vervolgens verliet hij tijdens een ongemakkelijke stilte de vergadering.

De volgende dag besloten enkele medewerkers van de Joenit, waaronder ondergetekende, om hem op te zoeken. Dat was niet moeilijk: hij woonde in Het Westeinde schuin aan de overkant in een voormalig klooster. Hij ontving ons in zijn sobere kamer, waarin vooral enige Afrikaanse voorwerpen opvielen. Bij een kopje koffie vertelden we hem dat hij nog steeds de pleno mocht bezoeken, maar dat we begrip hadden als hij daar voortaan van zou afzien. Hij zou zich beraden. Hij bleef weliswaar actief in diverse bewegingen van en voor jongeren, maar op de plenaire vergadering van de Sosjale Joenit hebben we hem niet meer gezien.

Een mooi portret
Zeer recent is een bijzonder aardig boekje over het héle leven van Pater Piet verschenen. Het heet Mijn herontdekking van pater Piet Lommerse. Het is geschreven door Henk van der Post (hpostius@xs4all.nl), een ex-leerling van de pater. In 88 bladzijden wordt een treffend beeld van Pater Piet geschetst. Van zijn priesterstudie, zijn wijding, zijn missie in Belgisch Congo/Zaïre van 1949 tot 1965, zijn werk onder Haagse jongeren in de zeventiger jaren en zijn overlijden op 16 december 1977. Een mooi portret.

Rob Lubbersen
(medewerker Sosjale Joenit 1974-1975)
roblubbersen@ziggo.nl

Reageren

WP-Backgrounds by InoPlugs Web Design and Juwelier Schönmann