Jarenlange protesten rond verhuizing Haagse Markt

Inmiddels is de gemoderniseerde markt aan de Herman Costerstraat opnieuw grondig onder handen genomen. Iedereen lijkt tevreden, ofschoon onder kraamhouders veel gemor over het hoge staangeld te horen is. Deze drukbezochte markt staat inmiddels bijna tachtig jaar op deze plek. Tot 1938 stond hij in hartje centrum aan de Prinsegracht.

Toen de nieuwe Haagse Markt aan de Herman Costerstraat op maandag 16 mei 1938 officieel werd geopend, stonden de kraamhouders niet enthousiast met vlaggetjes te zwaaien. De meesten stortten zich met frisse tegenzin in het nieuwe avontuur dat een bedenksel was van de gemeente.

De handelaren handen weinig zin in een verhuizing naar de rand van de stad tussen de nieuwbouw van de Transvaalwijk.

Elisabethsklooster
De historie van de Haagse Markt aan de Grote Markt en de Prinsegracht gaat eeuwen terug. Op de plek van de Grote Markt stond eens het Sint Elisabethklooster dat in 1452 aan de rand van de toenmalige stad werd gebouwd en onderdak bood aan talrijke devote nonnetjes. Tijdens de Reformatie, een eeuw later, werden ze verjaagd en werd het klooster door de Geuzen ernstig geplunderd en vernield. Twaalf jaar later, in 1584, ging het verwaarloosde voormalige klooster bij een felle brand verloren. Het terrein werd in 1614 aangewezen als plek voor de Haagse Grote Markt.

Eeuwenlang
De locatie was uitermate gunstig gelegen in het hart van de stad. De markt was goed toegankelijk voor de eenvoudige, weinig geschoolde arbeiders die in de nabijgelegen straatjes en steegjes woonden. Maar ook welgestelde Hagenaars die hun woning nabij de Hofvijver hadden, wisten de weg naar (vooral de) boekenmarkt te vinden. Den Haag telde vele internationale diplomaten en magistraten, die zich graag verdiepten in uitzonderlijke studieboeken.

Eeuwenlang wist Jan en alleman zijn weg naar de binnenstad te vinden om de nodige aankopen te doen.

Uitbreiding
Naarmate het inwonertal van Den Haag steeg, groeide de markt. Op een gegeven moment was het gebied van de Grote Markt te klein. Rond 1900 kwamen er steeds meer kraampjes op de Prinsegracht te staan. Op de hoek met de Lange Lombardstraat, waar de gevangenis stond en later het geelkleurige gebouw van het Kantongerecht verrees, waren vooral de schroot- en ijzerhandelaren te vinden. De visverkopers zaten meer richting de Boekhorststraat.

Neem daarbij de toenemende drukte van het al dan niet gemotoriseerde verkeer en iedere lezer begrijpt dat de vroede vaderen van de stad moesten ingrijpen om het centrum leefbaar en bereikbaar te houden.

Oranjeplein
In hun wijsheid besloten de Haagse bestuurders dan ook het vrijliggende terrein tussen de Schilderswijk en Transvaal te bestemmen als nieuwe plaats voor de markt. De verplaatsing was jarenlang een heet gespreksonderwerp. Dat er verplaatst moest worden, akkoord, maar naar zo’n uithoek van de stad, dat gaf te denken. Geopperd werd het Oranjeplein in te richten als definitieve marktplaats of de buurt tegenover de Nieuwe Kerk aan het Spui er geschikt voor te maken. De plannen bleken óf verkeerstechnisch óf financieel niet haalbaar.

Opening
Uiteindelijk was het dan zover; de markt ging open. Het was allemaal wennen in het begin. De gezellige sfeer ontbrak, die zou nog moeten groeien. De ruimte, het marktgebouw, de paden en de elektrische verlichting waren allemaal pluspunten. Marktkooplui klaagden nog een tijdlang dat de verkopen achterbleven, maar wellicht was dat om het staangeld naar beneden te krijgen.

Frans van der Helm
helmhuis@ziggo.nl

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterPin on PinterestPrint this pageEmail this to someone

Reageren

WP-Backgrounds by InoPlugs Web Design and Juwelier Schönmann